63/100
Bearish05.05.2026 · 14:28
Finrend AI
⏱ 1 dk👁 5
EN
Avustralya'dan Meta, Google ve TikTok'a 'ödeme ya da vergi' resti
Avustralya hükümeti, Meta, Google ve TikTok gibi büyük teknoloji şirketlerine yönelik yeni bir düzenleme getiriyor. Başbakan Anthony Albanese tarafından duyurulan tasarıya göre, bu platformlar yerel medya kuruluşlarıyla gönüllü ödeme anlaşması yapmazsa, Avustralya gelirlerinin yüzde 2,25'i oranında zorunlu vergi ödemek zorunda kalacak. Amaç, haber içeriklerinden trafik ve reklam geliri elde eden platformların gazeteciliğe finansal katkı sağlaması.
Hükümet, büyük dijital platformların haber içeriklerini ücretsiz kullanarak kâr elde etmesine karşı çıkıyor. Albanese, gazeteciliğin ekonomik bir değeri olması gerektiğini vurgulayarak, şirketlerin önce yayıncılarla içerik anlaşmaları yapmasını istiyor. Anlaşma sağlanamazsa zorunlu vergi devreye girecek. Bu sistemle Avustralya'daki ulusal ve yerel medya kurumlarına yıllık yaklaşık 250 milyon dolar kaynak yaratılması hedefleniyor.
Türkiye'de ise durum farklı. 2025'te dijital medya yatırımlarının 200 milyar TL'ye yaklaştığı belirtilirken, bunun yarısından fazlası sosyal medya platformlarına gidiyor. Türkiye'de haber içeriği eser sayılmadığı için telif hakkı ödenmiyor ve yazılı-görsel medyada reklam kayıpları son 20 yılda yüzde 80'den fazla azaldı. 62,3 milyon Instagram, 57,9 milyon YouTube ve 44,9 milyon TikTok kullanıcısıyla Türkiye, Avustralya'nın toplam nüfusunu ikiye katlıyor. Benzer bir yasanın Türkiye'ye uyarlanması halinde aynı teknoloji şirketlerinin medyaya 100 milyon doların üzerinde ödeme yapması gerekebilir.
Teknoloji devleri düzenlemeye tepki gösterdi. Meta, yeni düzenlemeyi 'dijital hizmet vergisi' olarak nitelendirirken, haber kuruluşlarının içeriklerini platformlara gönüllü olarak yüklediğini savundu. Google ise Avustralya'da 90'dan fazla yerel haber kuruluşuyla ticari anlaşması bulunduğunu belirterek verginin gereksiz olduğunu ifade etti. Ayrıca, Avustralya'da iki yıl önce benzer bir yasa gündeme geldiğinde Meta, haber içeriklerini platformundan kaldırarak ödeme yükümlülüğünden kaçınmıştı.
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, sosyal medya düzenlemesine ilişkin yaptığı açıklamada, çocukları algoritmaların insafına bırakmayacaklarını belirtti. Yaş doğrulama sisteminin hayata geçirileceğini ve 6 ay içinde düzenlemenin fiilen uygulanacağını söyledi. Ayrıca, risk altındaki çocukları korumak için yapay zeka destekli bir önlem modeli geliştirdiklerini ifade etti.
Yatırım tavsiyesi değildir.
Haber, Avustralya'nın büyük teknoloji şirketlerine yönelik düzenleyici baskısını artırdığını gösteriyor. Bu tür bir 'ödeme ya da vergi' tehdidi, GOOGL için kısa vadede belirsizlik ve potansiyel maliyet artışı yaratabilir. Teknik olarak RSI 74 ile aşırı alım bölgesinde ve MACD sinyal çizgisinin altına düşmüş durumda, bu da kısa vadeli bir düzeltme olasılığını artırıyor. Son 24 saatteki %10.5'lik yükselişin ardından kar satışları gelebilir. Ancak hisse SMA20 ve SMA50'nin üzerinde olduğu için düşüşün sınırlı kalması muhtemel.
Avustralya'nın büyük teknoloji şirketlerine yönelik 'ödeme ya da vergi' tehdidi, küresel teknoloji regülasyonu tartışmalarını yeniden alevlendirebilir. Kısa vadede bu haber, özellikle gelişmiş ülkelerde benzer düzenlemelerin gelebileceği endişesiyle teknoloji hisselerinde sınırlı bir baskı yaratabilir. Ancak Türkiye gibi gelişmekte olan piyasalarda doğrudan bir etki beklenmediğinden, genel piyasa duyarlılığı nötr kalabilir. Yatırımcılar, bu tür regülasyon haberlerinin uzun vadeli etkilerini izlemeyi tercih edecektir.
Haber, Avustralya'nın büyük teknoloji şirketlerine yönelik düzenleyici baskısını yansıtıyor ancak Apple'ı doğrudan hedef almıyor. Teknik göstergeler, hissenin kısa vadede yükseliş eğiliminde olduğunu ancak RSI'nın aşırı alım bölgesine yaklaştığını gösteriyor. MACD sinyal çizgisinin altında kalmış, bu da momentumun zayıfladığına işaret edebilir. Fiyat, 20 ve 50 günlük hareketli ortalamaların üzerinde seyrediyor ancak son kapanışın bu ortalamalara göre yüksek olması, kısa vadede bir düzeltme riskini artırıyor. Bu nedenle, haberin doğrudan etkisi sınırlı olsa da teknik resim temkinli olmayı gerektiriyor.
