Kanser Önlemede Devrim: İlk mRNA Aşısı Geliştirildi

İngiliz bilim insanları, kanser tedavisinde çığır açacak bir mRNA aşısı geliştirdi. Oxford Üniversitesi ve ilaç firması Moderna iş birliğiyle yürütülen çalışma, genetik olarak yüksek kanser riski taşıyan bireylerde bağırsak ve yumurtalık kanserini önlemeyi hedefliyor. Covid-19 aşılarında başarısını kanıtlayan mRNA teknolojisi, ilk kez kanser önleme amacıyla kullanılacak ve ilk hasta uygulamalarının bu yaz başlaması planlanıyor. Aşı, öncelikli olarak 'Lynch sendromu' adı verilen kalıtsal bir rahatsızlığa sahip kişileri korumayı amaçlıyor. İngiltere'de her 300 kişiden birinde görülen bu genetik durum, DNA onarım genlerindeki hasardan kaynaklanıyor. Sendromlu bireylerde bağırsak kanseri riski yüzde 80 artarken, yumurtalık, rahim, mide ve pankreas kanserlerine yakalanma ihtimali de yüksek. Tahmini 175 bin taşıyıcıdan yalnızca yüzde 5'i durumun farkında. mRNA teknolojisiyle üretilen aşı, vücuda zayıflatılmış virüs vermek yerine hücrelere genetik talimatlar ileterek bağışıklık yanıtı oluşturuyor. Uzmanlar, aşının bir 'kullanım kılavuzu' gibi çalışarak bağışıklık sistemini eğittiğini belirtiyor. Bu sayede savunma mekanizması, Lynch sendromunun tetiklediği hücre mutasyonlarını kansere dönüşmeden fark edip yok edecek. Aşının etkinliğini koruması için belirli aralıklarla hatırlatma dozları gerekebilecek. Bu yaz başlatılacak ilk aşamada, hastalar üzerinde en uygun dozaj belirlenecek ve aşının güvenliği test edilecek. Çalışmanın ikinci aşamasının 2027'de genişletilmesi öngörülüyor. Bilim insanları, aşının sadece Lynch sendromlu hastaları korumakla kalmayıp, daha önce kanser atlatmış kişilerde ikinci bir kanseri önleyebileceğini vurguluyor. Araştırma ekibi, bu denemeden elde edilecek verilerin, gelecekte genetik bağlamı olmayan diğer kanser türlerine karşı da aşı geliştirilmesinin önünü açacağını ifade ediyor. Yatırım tavsiyesi değildir.